رسانه اقتصاد و بازار
تورم در پایتخت ژاپن دوباره شتاب گرفته و برای بانک ژاپن یک پیام مهم دارد: فشار قیمت‌ها فقط داستان نفت و انرژی نیست. داده‌های سپتامبر نشان می‌دهد شاخص قیمت مصرف‌کننده توکیو بدون غذای تازه نسبت به سال قبل ۲.۷ درصد افزایش یافته است؛ سریع‌ترین رشد در ده ماه و بالاتر از هدف ۲ درصدی بانک مرکزی.
این رقم از آن جهت مهم است که آمار توکیو معمولاً چند هفته زودتر از داده ملی منتشر می‌شود و بازار آن را یکی از نشانه‌های اولیه مسیر تورم کل ژاپن می‌داند. بانک ژاپن در سپتامبر نرخ سیاستی را به بالاترین سطح در ۳۱ سال رساند و اکنون سرمایه‌گذاران می‌خواهند بدانند آیا افزایش بعدی می‌تواند پیش از پایان سال انجام شود یا نه.
تورم از انرژی فراتر رفته است
افزایش هزینه انرژی در پی تنش‌های خاورمیانه و ضعف ین بخشی از رشد قیمت‌ها را توضیح می‌دهد، اما جزئیات گزارش تصویر گسترده‌تری نشان می‌دهد. شاخصی که علاوه بر غذای تازه، انرژی را نیز حذف می‌کند در سپتامبر ۳ درصد نسبت به سال قبل بالا رفت؛ بالاترین نرخ آن از اوت ۲۰۲۵.
این معیار برای سیاست‌گذار اهمیت ویژه‌ای دارد، زیرا اگر تورم بدون اجزای پرنوسان نیز بالا بماند، احتمال ماندگار شدن فشار قیمت بیشتر می‌شود. رویترز گزارش داده است که افزایش قیمت مواد غذایی، کالاهای ضروری و برخی محصولات الکترونیکی در کنار هزینه بالاتر مواد اولیه و تراشه‌ها به تورم کمک کرده‌اند.
تورم خدمات نیز شتاب گرفته است. این بخش معمولاً بیشتر از کالاها با دستمزد و تقاضای داخلی ارتباط دارد و بنابراین می‌تواند برای بانک ژاپن نشانه‌ای باشد که شرکت‌ها هزینه نیروی کار را با سهولت بیشتری به قیمت نهایی منتقل می‌کنند.
چرا این داده برای بانک ژاپن حساس است؟
بانک ژاپن سال‌ها با تورم بسیار پایین و حتی خطر کاهش قیمت‌ها درگیر بود، اما اکنون مسئله سیاست پولی معکوس شده است. هدف بانک دیگر فقط ایجاد تورم نیست؛ باید از عبور پایدار آن از هدف ۲ درصدی نیز جلوگیری کند.
بانک مرکزی در سپتامبر نرخ بهره را به بالاترین سطح در بیش از سه دهه رساند و پیام سیاستی خود را به سمت مقابله پیشگیرانه با ریسک تورم تغییر داد. در چنین شرایطی، داده‌ای که هم تورم هسته‌ای و هم تورم خدمات را بالاتر نشان دهد می‌تواند استدلال اعضای متمایل به سیاست سخت‌گیرانه‌تر را تقویت کند.
با این حال یک گزارش شهری به‌تنهایی زمان افزایش بعدی نرخ را تعیین نمی‌کند. بانک ژاپن باید بررسی کند که رشد قیمت‌ها تا چه اندازه در سراسر کشور گسترش یافته، دستمزدها چه مسیری دارند و شوک انرژی چه مقدار از قدرت خرید خانوارها را کاهش می‌دهد.
ین و نفت دو متغیر تعیین‌کننده‌اند
ژاپن واردکننده بزرگ انرژی است. افزایش قیمت نفت مستقیماً هزینه سوخت و برق را بالا می‌برد و اگر هم‌زمان ین ضعیف باشد، هزینه واردات به پول داخلی بیشتر می‌شود. این ترکیب می‌تواند تورم کالا را سریع‌تر بالا ببرد، اما برای سیاست‌گذار یک دشواری ایجاد می‌کند: افزایش نرخ بهره می‌تواند تقاضا را محدود کند، ولی عرضه نفت را افزایش نمی‌دهد.
در عین حال، اگر شوک وارداتی به دستمزدها و قیمت خدمات سرایت کند، بانک مرکزی دلیل بیشتری برای واکنش خواهد داشت. به همین علت شتاب تورم خدمات در گزارش توکیو شاید از خود رقم ۲.۷ درصدی مهم‌تر باشد.
بازار در انتظار نشست پایان اکتبر
بانک ژاپن در نشست ۲۹ و ۳۰ اکتبر پیش‌بینی‌های تازه تورمی خود را بررسی خواهد کرد. تا آن زمان داده‌های ملی تورم، دستمزد و فعالیت اقتصادی تصویر کامل‌تری از شدت فشار قیمت ارائه می‌کنند. برخی اقتصاددانان اکنون احتمال می‌دهند تورم هسته‌ای ملی در ماه‌های آینده از ۳ درصد عبور کند.
برای بازار، پرسش اصلی دیگر این نیست که بانک ژاپن آیا سیاست فوق‌انبساطی گذشته را کنار گذاشته است؛ این تغییر رخ داده. پرسش این است که چرخه افزایش نرخ با چه سرعتی ادامه پیدا می‌کند. اگر داده‌های بعدی نشان دهند تورم داخلی و خدماتی همراه با انتظارات قیمتی در حال تقویت است، احتمال افزایش دیگری در ماه‌های پایانی سال بیشتر خواهد شد.
داده سپتامبر توکیو در همین نقطه اهمیت پیدا می‌کند: فشار قیمت اکنون نشانه‌هایی فراتر از یک شوک موقت انرژی دارد و بانک ژاپن برای صبر طولانی‌تر به شواهد قانع‌کننده‌تری از فروکش تورم نیاز خواهد داشت.
تحریریه EFINX
این نام برای مطالبی استفاده می‌شود که با اتکا به چند منبع معتبر، بازنویسی و راستی‌آزمایی می‌شوند و مسئولیت نهایی ویرایش آن‌ها با تحریریه EFINX است.
برای ثبت نظر وارد حساب EFINX شوید.
نظر کاربران