تایوان برای جلوگیری از انتقال کامل جهش قیمت جهانی انرژی به خانوارها و بنگاهها، آماده یک مداخله مالی بزرگ میشود. وزارت اقتصاد این کشور روز اول اکتبر اعلام کرد دولت قصد دارد حدود ۴۱۵ میلیارد دلار تایوان، معادل تقریبی ۱۳ میلیارد دلار آمریکا، در سال ۲۰۲۶ برای حمایت از شرکت برق دولتی Taipower و شرکت نفت و گاز CPC اختصاص دهد.
به گزارش رویترز، بخش مهمی از فشار مالی از جنگ خاورمیانه و افزایش شدید قیمت جهانی انرژی ناشی شده است. تایوان برخلاف بسیاری از اقتصادها بخش بزرگی از افزایش هزینه را مستقیماً به مصرفکننده منتقل نکرده و شرکتهای دولتی عملاً نقش ضربهگیر قیمت را ایفا کردهاند. همین سیاست اکنون به فشار قابل توجهی بر ترازنامه آنها تبدیل شده است.
بسته ۴۱۵ میلیارد دلاری چگونه تقسیم میشود؟
وزارت اقتصاد تایوان پیشنهاد کرده ۱۸۰.۹ میلیارد دلار تایوان بودجه تکمیلی برای Taipower، CPC و دیگر تولیدکنندگان انرژی در نظر گرفته شود تا بخشی از فاصله میان هزینه واقعی تأمین انرژی و قیمتهای تعدیلنشده داخلی را جذب کنند. در کنار آن، قرار است ۲۳۳.۸ میلیارد دلار تایوان سرمایه تازه به CPC تزریق شود تا ساختار مالی شرکت تقویت شود.
فشار بر CPC بهویژه جدی است. وزارت اقتصاد هشدار داده زیان انباشته شرکت میتواند از ۱۲۷.۶ میلیارد دلار تایوان عبور کند و ادامه این وضعیت توان استقراض و قدرت مذاکره CPC در خریدهای بینالمللی را تضعیف کند. کاهش رتبه اعتباری نیز یکی از ریسکهایی است که دولت صریحاً به آن اشاره کرده است.
چرا مسئله فقط یارانه قبض انرژی نیست؟
تایوان یک اقتصاد صنعتی و واردکننده انرژی است. بنابراین جهش قیمت نفت و گاز فقط هزینه خانوار را بالا نمیبرد؛ میتواند بر هزینه تولید، تورم، رقابتپذیری صادرات و در نهایت رشد اقتصادی اثر بگذارد. دولت با نگهداشتن بخشی از شوک قیمت در ترازنامه شرکتهای دولتی، در واقع زمان میخرد تا اثر تورمی شوک انرژی آهستهتر به اقتصاد منتقل شود.
اما این سیاست هزینه را حذف نمیکند؛ فقط محل ثبت آن را تغییر میدهد. اگر قیمت مصرفکننده کمتر از هزینه تأمین افزایش یابد، شکاف در حساب شرکتهای انرژی ظاهر میشود و در نهایت دولت باید از بودجه عمومی یا افزایش سرمایه آن را پوشش دهد. بسته ۱۳ میلیارد دلاری تازه دقیقاً بازتاب همین جابهجایی بار مالی است.
امنیت تأمین گاز هم در مرکز تصمیم است
CPC نقش اصلی را در واردات و زیرساخت گاز طبیعی تایوان دارد. اطلاعات رسمی این شرکت نشان میدهد پایانه Yung An در کائوسیونگ، نخستین پایانه LNG تایوان، پس از توسعههای متعدد اکنون ظرفیت عملیاتی سالانه حدود ۱۲ میلیون تن دارد. شبکه واردات و انتقال LNG برای تولید برق و صنایع تایوان حیاتی است و ضعف ترازنامه شرکت میتواند قدرت آن در قراردادهای خرید بینالمللی را کاهش دهد.
وزارت اقتصاد نیز تأکید کرده حفظ ثبات قیمت و تأمین پایدار گاز طبیعی موضوعی فوری است. از این منظر، تزریق سرمایه به CPC تنها جبران زیان گذشته نیست؛ اقدامی برای حفظ اعتبار خریدار و قدرت چانهزنی آن در بازاری است که عرضه انرژی محدودتر و گرانتر شده است.
سپر ضدتورمی، با یک صورتحساب مالی بزرگ
مزیت کوتاهمدت سیاست تایوان روشن است: خانوار و صنعت با تمام شدت شوک جهانی انرژی روبهرو نمیشوند و فشار تورمی مستقیم محدودتر میماند. در مقابل، ریسک مالی به دولت منتقل میشود و اگر قیمتهای جهانی برای مدت طولانی بالا بمانند، نیاز به حمایت بودجهای میتواند تکرار شود.
برای سرمایهگذاران، این تصمیم نمونه روشنی از مبادلهای است که بسیاری از اقتصادهای واردکننده انرژی با آن روبهرو هستند: یا شوک قیمت را سریع به مصرفکننده منتقل کنند و تورم و تقاضا را تحت فشار بگذارند، یا بخشی از آن را در بودجه و ترازنامه شرکتهای دولتی جذب کنند. تایوان فعلاً مسیر دوم را انتخاب کرده است؛ مسیری که تورم را نرمتر میکند، اما هزینه واقعی انرژی را به یک تعهد مالی بزرگ برای دولت تبدیل میکند.

